Ο φυσιολατρικός τουρισμός ή τουρισμός που βασίζεται στη φύση, όπως συνήθως ορίζεται, δεν εξαντλείται στην απόλαυση που προσφέρει στους λάτρεις του φυσικού τοπίου, και στην αλληλεπίδραση με τα φυσικά αξιοθέατα αλλά αποτελεί και μια τεράστια ευκαιρία ανάπτυξης για τις τοπικές κοινωνίες. Αρκεί να γίνεται σωστά ο σχεδιασμός και η διαχείριση των σχετικών δράσεωνμε στόχο την οικολογική προστασία και τη βιωσιμότητα.
Banner Inside Article - 728x90
Όσο περισσότεροι άνθρωποι ταξιδεύουν για να γνωρίσουν τα τοπία και την άγρια ζωή μιας περιοχής, τόσο μεγαλύτερο κίνητρο έχουν οι τοπικές κοινότητες και οι οργανισμοί τουρισμού να εξασφαλίσουν το μέλλον αυτών των αξιοθέατων, αυξάνοντας έτσι τις πιθανότητες συνεχούς τουριστικής ανάπτυξης.
Επιπτώσεις στις τοπικές κοινότητες
Ο φυσιολατρικός τουρισμός είναι ένας από τους ταχύτερα αναπτυσσόμενους τομείς της τουριστικής βιομηχανίας. Τα χρήματα που δαπανούν οι τουρίστες για δραστηριότητες, μεταφορές, φαγητό και διαμονή διαχέονται στις τοπικές κοινωνίες.
Σε προορισμούς με πλούσιους φυσικούς πόρους αλλά περιορισμένες οικονομικές ευκαιρίες, ο τουρισμός που βασίζεται στη φύση προσφέρει ευκαιρίες για τη δημιουργία θέσεων εργασίας, την ενίσχυση της ανάπτυξηςτου ιδιωτικού τομέα, τη διαφοροποίηση των αγροτικών εισοδημάτων, τη την ενδυνάμωση των κοινοτήτων.
Σημασία για τη βιοποικιλότητα
Μπορεί επίσης να δημιουργήσει ευκαιρίες χρηματοδότησης για τη διατήρηση προστατευόμενων περιοχών και της βιοποικιλότητας. Σε πολλές χώρες, τα εισιτήρια εισόδου επισκεπτών, οι παραχωρήσεις τουρισμού και τα τέλη μίσθωσης, καθώς και άλλοι χρηματοδοτικοί μηχανισμοί, διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στους τοπικούς προϋπολογισμούς. Ως αποτέλεσμα, όλο και περισσότερες χώρες δίνουν προτεραιότητα στον τουρισμό που βασίζεται στη φύση και η αγορά αναπτύσσεται σε όλες τις περιοχές του κόσμου.
Περιοχές όπως η Ασία - Ειρηνικός, η Αφρική και η Μέση Ανατολή στις οποίες κυριαρχούν τα ταξίδια με επίκεντρο την άγρια ζωή. παρουσιάζουν ιδιαίτερα μεγάλη ανάπτυξη,
Οι φυσικοί πόροι δεν είναι δεδομένοι
Όμως είναι κρίσιμο το φυσικό κεφάλαιο των χωρών να μην θεωρείται δεδομένο καθώς αναπτύσσονται τουριστικές ευκαιρίες, αφού αυτό καθορίζεται από πολλές παραμέτρους και αντιμετωπίζει διάφορες απειλές
Οι αναπτυσσόμενες χώρες αντιμετωπίζουν προκλήσεις στη δημιουργία των απαραίτητων προϋποθέσεων στη βελτίωση του πολιτικού και θεσμικού περιβάλλοντος και στην προσέλκυση του ιδιωτικού κεφαλαίου που απαιτείται για τη δημιουργία θέσεων εργασίας μέσω του τουρισμού που βασίζεται στη φύση. Επιπλέον, η ανεπαρκής διαχείριση της φύσης και των προστατευόμενων περιοχών, η ρύπανση, η λαθροθηρία και ο κατακερματισμός των τοπίων περιορίζουν και υποβαθμίζουν την ποιότητα των φυσικών πόρων που αναζητούν οι επισκέπτες και για τους οποίους είναι διατεθειμένοι να πληρώσουν.
Ο τουρισμός φύσης με αριθμούς
Ο τουρισμός σύμφωνα με προβλέψεις των τελευταίων χρόνων, συμβάλει κατά 10,3% στο παγκόσμιο ΑΕΠ — που αντιστοιχεί σε περίπου 11,7 τρισεκατομμύρια δολάρια — και υποστηρίζει 371 εκατομμύρια θέσεις εργασίας παγκοσμίως Ο τουρισμός που βασίζεται στη φύση δημιουργεί περίπου 8 δισεκατομμύρια επισκέψεις ετησίως σε προστατευόμενες περιοχές που αντιπροσωπεύουν το 17% της χερσαίας επιφάνειας και το 8% των θαλάσσιων περιοχών του πλανήτη.
Αναλύσεις της Παγκόσμιας Τράπεζας δείχνουν ότι αυτές οι επισκέψεις δημιουργούν πολλαπλασιαστικά οφέλη εισοδήματος σε χώρες όπως η Ουγκάντα και η Μαδαγασκάρη, ή τα νησιά Φίτζι
Στη Μαδαγασκάρη, για κάθε δολάριο που δαπανά ένας τουρίστας, τα τοπικά εισοδήματα αυξάνονται κατά 2,48 δολάρια στην οικονομία της περιοχής Nosy Be γύρω από το Εθνικό Πάρκο Nosy Tanikely.
Στην Ουγκάντα, κάθε τουριστικό δολάριο αύξησε τα τοπικά εισοδήματα κατά 2,03 δολάρια στην οικονομία γύρω από το Εθνικό Πάρκο Queen Elizabeth. Στην ίδια χώρα, στο Εθνικό Πάρκο Bwindi Impenetrable, ο τουρισμός δημιούργησε οικονομικά οφέλη ύψους 31,7 εκατομμυρίων δολαρίων, σε σύγκριση με προϋπολογισμό πάρκου 2,3 εκατομμυρίων δολαρίων
Στη Ζάμπια, ο τουρισμός δημιούργησε θέσεις εργασίας για το 30% του πληθυσμού σε ηλικία εργασίας γύρω από το Εθνικό Πάρκο South Luangwa.
Στο Λάος, η προστατευόμενη περιοχή Nam Ha συνδυάζει πεζοπορικό τουρισμό με φιλοξενία σε τοπικά σπίτια, δημιουργώντας εισόδημα για περισσότερες από 20 εθνοτικές ομάδες.
Στα νησιά Φίτζι ο τουρισμός με επίκεντρο τη φύση, υποστηρίζει το 13% της τοπικής απασχόλησης.
Συνεργασία δημόσιων φορέων και ιδιωτικών επιχειρήσεων
Ισχυρές επιχειρησιακές συνεργασίες και μηχανισμοί συντονισμού μεταξύ δημόσιων φορέων, ιδιωτικών επιχειρήσεων και τοπικών κοινοτήτων είναι απαραίτητοι για τη διασφάλιση μακροχρόνιων αναπτυξιακών επιπτώσεων από τον τουρισμό. Απαιτούνται επενδύσεις τόσο σε φυσικούς όσο και σε τεχνητούς πόρους, καθώς και στην ικανότητα των ανθρώπων να συμμετέχουν στην τουριστική οικονομία, ενώ η βελτίωση του περιβάλλοντος για την προσέλκυση ποιοτικών επενδυτών είναι επίσης καθοριστική. Η ουσιαστική συμμετοχή των τοπικών κοινοτήτων -ιδιαίτερα όσων επηρεάζονται άμεσα- αποτελεί θεμελιώδες στοιχείο αυτής της προσέγγισης.
Έμμεσες οικονομικές επιπτώσεις στις τοπικές οικονομίες
Δεν έχουμε ακόμα επαρκή δεδομένα και δοκιμασνένη μεθοδολογία για να μετράμε τις επιπτώσεις από τον τουρισμός που απευθύνεται στη φύση. Επιπλέον, οι περισσότερες αναλύσεις κόστους-οφέλους επικεντρώνονται μόνο σε δραστηριότητες που επηρεάζονται άμεσα από τον τουρισμό, όπως ξενοδοχεία, εστιατόρια, τουριστικά γραφεία και καταστήματα αναμνηστικών.
Ωστόσο, οι έμμεσες επιπτώσεις αποτελούν σημαντικό μέρος του τρόπου με τον οποίο ο τουρισμός επηρεάζει τις τοπικές οικονομίες και δημιουργεί πολλαπλασιαστικά οφέλη.
Μελέτες έδειξαν ότι οι οικονομικές επιπτώσεις του τουρισμού φύσης είναι συχνά μεγαλύτερες σε μη τουριστικές δραστηριότητες από ό,τι στις ίδιες τις τουριστικές. Αυτές οι επιπτώσεις πρέπει να λαμβάνονται υπόψη στον σχεδιασμό οικονομικής ανάπτυξης, στις πολιτικές και στις μελέτες πριν από την υλοποίηση νέων τουριστικών έργων.
Η ζήτηση για τουρισμό επικεντρωμένο στη φύση αυξάνεται. Αυτή η αυξημένη ευαισθητοποίηση για τα πιο βιώσιμα ταξίδια μας διδάσκει ότι οι επισκέπτες δεν λαμβάνουν υπόψη μόνο τον προορισμό τους, πώς θα φτάσουν εκεί αλλά και τους τρόπους με τους οποίους θα μπορέσουν να αλληλεπιδράσουν με τα φυσικά αξιοθέατα μιας περιοχής, για να αποκομίσουν νέες και απολαυστικές εμπειρίες και τον αντίκτυπο που θα έχει αυτό στο περιβάλλον.
